2017

Nursing, Sri Lanka Anuradhapura

Tessa Nielen studeert aan Hogeschool Utrecht.

Marco Polo zei het al: “Sri Lanka is het mooiste eiland van dit formaat op de hele wereld. Op de een of andere manier neemt het de onrust weg en geeft het zelfvertrouwen terug.” Ik heb dit zelf ook mogen ervaren, want tijdens mijn reis naar Sri Lanka ben ik echt buiten mijn comfortzone gegaan.

Ik had al langere tijd de wens om naar het buitenland te gaan voor mijn studie. Zo’n buitenlandstage met Work the World leek mij een mooie manier om letterlijk en figuurlijk mijn grenzen te verleggen, mezelf beter te leren kennen, de vergelijking met de gezondheidszorg in Nederland te kunnen maken en me op professioneel gebied verder te kunnen ontwikkelen.  

Blog Images

Anuradhapura opleidingsziekenhuis

In Sri Lanka heb ik meegelopen in het opleidingsziekenhuis van Anuradhapura; het op twee na grootste ziekenhuis van het land. Het verzorgingsgebied bestaat uit ruim 1,5 miljoen mensen en het ziekenhuis beschikt over 1300 bedden. Jaarlijks zijn er 100.000 opnames en worden er 10.000 levende kinderen geboren. De verpleegkundigen in het ziekenhuis zijn de liefste mensen die ik ooit heb ontmoet en ik heb genoten van iedere dag van deze ervaring.

Naast veel verschillen waren er ook verassend veel overeenkomsten met Nederland. Zo was de kennis van de verpleegkundigen grotendeels gelijk aan wat ik op school heb geleerd en zeer gedetailleerd op het specialisme. Van Work the World had ik een ‘survival guide’ gekregen om wat basis-Sinhala (de lokale taal) te leren. Hoewel het een erg moeilijke taal is, was ik daardoor soms toch in staat te begrijpen waar het over ging. Gelukkig spraken de meeste mensen in het ziekenhuis ook redelijk Engels.

Het meeste heb ik geleerd tijdens het observeren in het ziekenhuis en het naderhand bespreken met mijn medestudenten van de dingen die ik daar had gezien. Alleen al het feit dat we in een huis woonden met Geneeskunde-, Verpleegkunde- én Verloskundestudenten, maakt het uniek. En omdat iedereen daar is om een leuke tijd te hebben en veel te leren, gebeurt dat ook.

Ik heb op verschillende afdelingen in het ziekenhuis mee mogen kijken; van Cardiologie en Kinderchirurgie, tot de operatiekamers waar keizersneden worden gedaan. En op de afdelingen Thalassemie en Algemene Geneeskunde heb ik echt iets geleerd over ziektebeelden die veel voorkomen in Sri Lanka.

Blog Images

TYPISCH SRI LANKAAANSE ZIEKTEBEELDEN

Thalassemie

Thalassemie is een vorm van bloedarmoede die veroorzaakt wordt door een recessieve genetische afwijking. Omdat het in Sri Lanka nog steeds veel voorkomt dat familieleden met elkaar trouwen, laten veel mensen zich vooraf testen of ze drager zijn van het Thalassemie-gen. Ouders willen geen kind met deze ziekte, mede vanwege de kostbare behandelingen. Omdat aborteren in Sri Lanka verboden is, proberen veel mensen dat daarom zelf, met alle gevolgen van dien.

Knokkelkoorts & slangenbeten

Dengue, ook wel knokkelkoorts genoemd, is een ander specifiek ziektebeeld voor de tropen. Deze virusziekte wordt overgedragen door muggen en kan erg gevaarlijk zijn voor jonge kinderen en ouderen. Helaas is het slecht behandelbaar.

Slangenbeten komen er ook veel voor. Als bekend is welke slang het was (deze wordt dan ook vaak meegenomen naar het ziekenhuis als men het dier heeft kunnen doden), wordt de beet behandeld met tegengif en eventueel met hechtingen.  

Niertransplantaties

Nierfalen, als gevolg van schadelijke stoffen in het grondwater, vormen een andere aandoening die typerend is voor dit droge, noordelijke deel van Sri Lanka. De meeste mensen zijn te arm om een waterfilter te kunnen betalen of zien het nut er niet van in omdat de gevolgen van vervuild drinkwater zich pas na tientallen jaren openbaren. Het ziekenhuis is gespecialiseerd in behandeling van deze aandoening en er vinden dan ook regelmatig niertransplantaties plaats.

Cardiologie

Op de afdeling Cardiologie merkte ik qua ziektebeelden niet veel verschillen met Nederland. Wel opvallend was er de strikte scheiding tussen mannen en vrouwen. En er waren op deze afdeling een aantal mensen die een suïcidepoging hadden gedaan met zaden uit de natuur. Deze zaden bevatten digoxine; een stof die ik ken als hartmedicatie bij chronisch hartfalen. Een overdosis hiervan kan onder andere leiden tot aritmie, slaperigheid, hallucinaties en hoofdpijn.

Kinderchirurgie

Het was opvallend dat op deze afdeling kinderen met allerlei verschillende aandoeningen door elkaar lagen. Van verkeersslachtoffers met neurologische problemen en een kind dat voor 40% verbrand was, tot kinderen met honden- of apenbeten en veel kinderen met botbreuken. Ik was verbaasd over de ernst van de verwondingen. Dit, samen met de dingen die ik buiten het ziekenhuis zag, wekt de indruk dat er in Sri Lanka heel anders over veiligheid wordt gedacht dan in Nederland. Alleen al het feit dat de afdeling een eigen brandwonden-unit heeft, geeft al aan dat brandwonden er veel voorkomen bij kinderen.

Ook opvallend: medicijnen worden bewaard in een open kast of kar waar in principe iedereen bij kan. Niet in de originele verpakking, maar in glazen potjes waarop alleen staat welk medicijn het is en welke dosering. Een uiterste houdbaarheidsdatum wordt er niet op vermeld en ter controle wordt aan patiënten alleen om de achternaam gevraagd.

Observeren bij keizersneden

Ook heb ik een dag meegelopen op de operatiekamers voor keizersneden. Verschillende dingen vielen me hier op en van enkele ben ik ook echt geschrokken. Zo was er weinig aandacht voor hygiëne. In de operatiekamer stonden de deuren tijdens de hele procedure open en mensen liepen in en uit. De chirurg draagt er wel een volledig bedekkend steriel pak, maar veel mondkapjes en sommige handschoenen worden gewassen en hergebruikt. De patiënten worden kort na elkaar binnengebracht; er worden vlug wat schone lakens op de operatietafel gelegd en het bloed dat van de operatietafel is gelopen, wordt snel opgedweild.

Ook voor de patiënten zelf was er weinig aandacht. Net als op de meeste andere afdelingen wordt er nauwelijks tegen hen gesproken. Geen uitleg over de ingreep en ook over het kind wordt niets gezegd. Die wordt na afloop heel snel weggehaald en nagekeken, de moeder krijgt het twee tellen te zien, waarna het onder de warmtelamp wordt gelegd. Voor het voeden wordt het kind naar de moeder op de uitslaapkamer gebracht, waar het vastgehouden wordt door de verpleegkundige, die het daarna weer meeneemt en teruglegt onder de warmtelamp. In sommige gevallen keek de moeder niet eens naar haar kind. Ook opvallend was dat er tijdens de operatie niet wordt bijgehouden hoeveel bloed de patiënt verliest. Een time-out om te controleren of alle gebruikte materialen uit het lichaam zijn gehaald, vond er ook niet plaats.

Contrast in patiëntencontact

Op al deze punten verschilt de zorg in Sri Lanka enorm van die in Nederland. Het lijkt er vooral om de ziekten te draaien en veel minder om de patiënt, terwijl ik altijd heb geleerd om de patiënt als geheel te zien. Dit zal vast ook een deel cultuur zijn, want de patiënten daar accepteren het allemaal.

In Sri Lanka heb ik gezien dat er soms drie mensen in één bed lagen. Dat artsen patiënten onderzoeken, maar niet vertellen wat ze doen of waarom. Ook leken sommige manieren van behandelen en onderzoeken onnodig bruut. Dit soort contrasten hebben mij doen realiseren dat de zorg in Nederland best wel heel goed geregeld is.  

Door het contrast in patiëntencontact, ben ik het belang van echte aandacht voor de patiënt weer meer gaan inzien. Natuurlijk is het belangrijk je eigen expertise te gebruiken en niet altijd alles wat een patiënt zegt voor waar aan te nemen, maar uiteindelijk gaat het wel om de patiënt en is zijn verhaal cruciaal voor een goede kwaliteit van zorg.

Blog Images

Work the World-ambassadeur

Mijn tijd in Sri Lanka is absoluut een ervaring geweest die ik niet had willen missen.Heel mooi: de Arabische naam voor Sri Lanka is Serendib, afkomstig van ‘serendipiteit’, wat betekent dat je iets vindt waarnaar je niet op zoek bent. Zo’n reis- en stage-ervaring verrijkt je op zo veel punten. Bij terugkomst heb ik me daarom aangemeld als Work the World-ambassadeur. Ik ben destijds geïnspireerd geraakt door mensen die naar het buitenland zijn gegaan, en ik zou het geweldig vinden om andere studenten te kunnen inspireren ook zo’n reis te maken.

Search Reviews